Çiçek aşısı ne zaman kaldırıldı? Türkiye’de çiçek aşısı kaldırıldı mı, yapılıyor mu?

Çiçek Aşısı ne vakit kaldırıldı, sorusunun karşılığı merak ediliyor. Çiçek Aşısı, geçmiş yıllarda görülen çiçek hastalığı hasebiyle rutin olarak aşı takvimi içerisinde yer almaktaydı. 1980 yılı itibariyle çiçek hastalığının yok edilmesiyle birlikte çiçek aşısı da rutin aşı takviminden kaldırıldı. Çiçek aşısı ne vakit kaldırıldı?

ÇİÇEK AŞISI NE VAKİT KALDIRILDI?

Dünya Sıhhat Örgütü (DSÖ)’nün de desteklediği yaygın aşılama çalışmaları sonucu 1980 yılının başlarında dünyada yokedildi. Bilinen son olgu, 1977 yılında Somali’de görülmüştür. Münasebetiyle 1980li yıllarda , daha evvel tüm ülkeler için zarurî olan çiçek aşısı uygulaması ortadan kalkmıştır. Lakin birtakım ülkelerde askeri işçiye yapılmaktadır. DSÖ, dünyada hastalığa karşı aşı üretimine ve hastalık etmeni olan virüsün bilimsel emelli saklanması ve araştırılmasına da kimi sınırlamalar getirmiştir.

Ülkemizde aşı üretimi 1996’da DBT ve kuduz aşısı, 1997’de BCG aşı üretiminin kesilmesi ile sona ermiştir. Osmanlı İmparatorluğunda birinci aşı üretimi ve uygulanmasının başından beri aşı lojistiği, uygulanması ile hastalıkların önlenmesi fiyatsız olarak Devlet eliyle yürütülmektedir.

Aşı üretiminin sona ermesi ile aşılar satın alınarak temin edilmektedir. İki binli yıllarda aşıların Türkiye’de üretimi konusunda tekrar ilgi artmıştır.

2009 yılında beşli karma (DaBT-IPV-Hib), 2011 yılında dörtlü karma (DaBT-IPV) 3 yıllık alımı yapılırken kademeli olarak paketleme ve enjektöre dolum teknolojisi ülkemize getirilmiştir.

2010 yılında zatürre aşısı (KPA-Konjuge Pnömokok) tekrar 3 yıllık alım garantisi karşılığı paketleme, enjektöre dolum yanında formulasyon teknolojisinin de ülkemize getirilmesi sağlanmıştır.

Hala yerli bir firma tarafından akrep ve yılan antiserumları da üretilmektedir.

2015 yılında yedi yıllık alım garantisi ile tetanoz ve difteri aşılarının kademeli olarak antijen üretimine kadar yapılması planlanmıştır. 2018 yılı içerisinde dolumu yapılırken 2019 yılında antijenin büsbütün ulusal olarak üretilmesi beklenmektedir.

Bakanlığımız bünyesinde Halk Sıhhati Genel Müdürlüğü tarafından hala akrep ve difteri serum üretimi devam etmektedir. Bunun yanında öncelikle başka stratejik serumlar ile hepatit A, Hepatit B, Suçiçeği aşısı ulusal aşı üretimleri de hedeflenmektedir.

Aşılama

Çiçek aşısı, canlı virus aşısıdır.Aşının imalinde, hastalığın etmeni olan Variola virus değil, Orthopox virus ailesinden bir gibisi olan Vaccinica virus kullanılır.Türkiye’de de Hıfzısıhha Enstitüsü tarafından üretilmiş ve geliştirilmiştir. Tüm dünyada olduğu üzere ülkemizde de DSÖ kararı doğrultusunda bu aşının üretimine ve geliştirilmesine son verilmiştir. Bugün ise birçok ülke aşı stoklarını artırma gayretindedir.

ÇİÇEK AŞISINI KİM BULDU?

Edward Jenner: Edward Jenner (17 Mayıs 1749 – 26 Ocak 1823), çiçek aşısını bulan İngiliz cerrah.

Bir köy papazının çocuğu olarak dünyaya gelmiştir, İngiltere’de Gloucestershire’da bir operatörün yanında uzun müddet çıraklık yapmış daha sonra tıp tahsilini geliştirmek için Londra’ya gitmiş ve orada John Hunter’in öğrencisi olmuştur. Hocasının tavsiyesiyle 1775 yılında, o periyotlardaki en yaygın ve can alan hastalık olan çiçek hastalığı ile ilgili araştırmalara başlamıştır. Araştırmaları sonucu çiçek hastalığına aşı bulan Jenner birebir yıl köyünde baş gösteren çiçek hastalığı salgını karşısında çocuklar üzerinde aşısını denemiş ve olumlu sonuçlar aldığını ispat etmiştir. Daha sonra 1796’da buluşu ile ilgili detaylı bir rapor yayımlamış ve buluşu gerek Avrupa’da gerek ise Amerika’da ilgiyle karşılanmış ve benimsenmişse de periyodun tıp alımları aşıya karşı çıkmışlardır. Elde edilen sonuçların başarısı sebebi ile 1870 yılına gelindiğinde binlerce insan aşılanmıştır. Daha sonraki yıllarda çiçek aşısı İngiltere’nin dışında da yaygınlaşmıştır. Bugün ise tüm dünyada kullanılmaktadır.