Ticaret Bakanı Mehmet Muş, Dünya Ticaret Örgütünün (DTÖ) yapılanmasında ıslahata gidilmesinin, Kovid-19 salgını sonrası periyodun en büyük önceliklerinden biri olduğunu vurguladı.
DTÖ’nün Cenevre merkezinde düzenlenen 12’nci Bakanlar Konferansındaki konuşmasında Muş, Kovid-19 sonrası global ekonomik kalkınma, global besin krizi ve DTÖ ıslahatı gündemlerine değindi.
Muş, 11’inci Bakanlar Konferansından bu yana dünyanın eşsiz zorluklara şahitlik ettiğini anımsatarak, “Küresel salgın yalnızca sıhhat hizmetlerimizi değil tıpkı vakitte global ekonomi ile ticari ve toplumsal sistemimizi derinden etkiledi. Global ticaret ve büyümede önemli düşüşler gözlemlendi.” dedi.
“Önleyici önlemler sayesinde güçlü toparlandık”
Kovid-19’un birinci vakitlerde her ülke üzere Türkiye‘yi de ekonomik olarak olumsuz etkilediğini kaydeden Muş, “Önleyici ekonomik ve toplumsal siyasetler sayesinde Türkiye geçen yıl yüzde 11, bu yılın birinci çeyreğinde de yüzde 7,3’lük büyümeyle güçlü bir toparlanmayı başardı.” değerlendirmesinde bulundu.
Muş, Kovid-19 ve bölgesel tansiyonların beklenmedik sonuçlarının global bir ekonomik buhrana yol açtığını belirterek, “Mevcut gerileme karşısında global kıymet ve tedarik zincirlerinin etkililiği ve güvenliği yine ele alınmalıdır. Besin ve tıp üzere aşikâr başlı hayati ehemmiyet taşıyan dallarda stratejik özerkliğin değeri yine keşfedilmektedir.” tabirini kullandı.
Bu zorlukların birebir vakitte global alanda iktisat ve ticaret idaresinin ehemmiyetinin göstergesi olduğuna dikkati çeken Muş, “Küresel meseleler global tahliller gerektirmektedir. Bu yüzden tıbbi ve jeopolitik krizlerin global bir iktisat ve besin krizine dönüşmesinin önüne geçmek için birlikte çalışmalıyız.” dedi.
“Kapsayıcı bir ıslahat sürecini hemen başlatmalıyız”
Muş, mevcut global sıkıntıların çözülebilmesi için DTÖ’nün merkezde olduğu, kurallara dayalı, hür, öngörülebilir, adil ve kapsayıcı bir çok taraflı ticari sistemin benimsenmesi gerektiğine vurgu yaparak, “Türkiye olarak DTÖ’nün ıslahata gitmesinin uzun müddettir beklenen ve salgın sonrası periyodun en değerli gündemlerinden biri olduğuna inanıyoruz. Bariz amaç ve somut çalışma planlarının olduğu kapsayıcı ve istikrarlı bir ıslahat sürecini hemen başlatmalıyız.” davetinde bulundu.
DTÖ’nün mevcut Uyuşmazlıkların Halli Sistemi ve Temyiz Organının işlevsizliğinin kabul edilemez olduğunun altını çizen Muş, ıslahat gündeminde bu organların yapısının değiştirilmesine öncelik verilmesi gerektiğini belirtti.
DTÖ daha tesirli tahliller sunmalı
Muş, bir öteki ıslahat gündemi olarak DTÖ kanunnamesinin bugünün global ticari koşullarına nazaran güncellenmesi, son olarak da DTÖ’nün zorlayıcı global sıkıntılara daha tesirli tahliller sunması gerektiğini açıkladı.
12. Bakanlar Konferansında Kovid-19 ve sonrası periyoda ilişkin daha tesirli çaba kararları beklediğini belirten Bakan Muş, “Aşılar için fikri mülkiyet hakkından feragat edilmesi, bu süreçte DTÖ’nün rolünü daha kıymetli hale getirecektir.” dedi.
Muş, iştirakçi ülkelere global tarım ticareti akışının daha düzgün ve meselesiz hale gelmesi için uğraş sarf etme davetinde bulundu.
Son yılların en kıymetli toplantısı
Konferansta, DTÖ üyesi ülkelerin bakanları tarafından Örgütün Kovid-19 salgını ve tesirleriyle çabadaki rolü, tarım, besin krizi, Ukrayna’daki savaş, balıkçılık sübvansiyonları ile Örgütün ıslahatı bahisleri ele alınacak.
Örgütün son dört buçuk yıldaki en değerli aktifliği olarak gösterilen konferansa, DTÖ üyesi 164 ülkeden yaklaşık 100 bakanın katılacağı açıklandı.
15 Haziran’da sona erecek konferansta Türkiye’yi Ticaret Bakanı Mehmet Muş temsil ediyor.
Bakan Muş, ayrıyeten farklı ülkelerden mevkidaşlarıyla ikili görüşmeler gerçekleştirecek.